ABD, İran'a yönelik yaptırımları kısmen kaldırdığını duyururken, Başkan Trump Tahran yönetimini anlaşmaya uyması konusunda uyardı. İki ülke, Lübnan'daki çatışmaları sonlandırmak ve küresel enerji arzı için hayati önem taşıyan Hürmüz Boğazı'nda güvenliği sağlamak için bir mekanizma üzerinde uzlaştı.
ABD Hazine Bakanlığı, İran'ın petrol ve petrokimya ürünleri satmasına ve karşılığında ödeme almasına olanak tanıyan yaptırımların 21 Ağustos'a kadar askıya alındığını açıkladı. Bu adım, İran'a ekonomik destek sağlamayı amaçlayan geniş kapsamlı anlaşmanın ilk aşaması olarak öne çıkıyor.
Diplomatik Trafik ve Nükleer Müzakereler
İran'ın Cenevre'deki Birleşmiş Milletler Büyükelçisi Ali Bahreyni, görüşmelerde "iyi bir ilerleme" kaydedildiğini belirtti. Bahreyni, önümüzdeki günlerde nükleer faaliyetler ve yaptırımların tamamen kaldırılması konularına odaklanacak iki çalışma grubunun kurulacağını ifade etti.
Büyükelçi Bahreyni, nükleer dosya ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'nın (IAEA) rolüne ilişkin müzakerelerin başlaması için, varılan beş maddelik ilk anlaşmanın eksiksiz uygulanması gerektiğini vurguladı. Ayrıca, İsrail birliklerinin Lübnan'dan çekilmesini de içeren "geçici anlaşma"nın, Lübnan konusunu sürecin tartışılmaz bir parçası haline getirdiğini belirtti.
Hürmüz Boğazı ve Bölgesel Güvenlik
Bölgedeki çatışmaları sona erdirmeyi amaçlayan süreçte Lübnan'da kısmi bir durgunluk gözlemlenirken, İsrail yönetimi güney Lübnan'da bir "güvenlik bölgesi" korumaya devam edeceğini ve tehdit algıladığı durumlarda harekete geçeceğini duyurdu. Salı günü Washington'da İsrail ve Lübnan temsilcileri arasında yeni bir görüşme turuna başlanması bekleniyor.
Öte yandan, Hürmüz Boğazı'nda tanker trafiği Pazartesi gününden itibaren artışa geçti. Umman Dışişleri Bakanı, İran ile yürütülen müzakerelerde ülkesinin uluslararası hukuka ve boğazdan geçiş ücreti alınmadan güvenli geçişin sağlanmasına olan bağlılığını teyit etti.
Ekonomik Etkiler ve Siyasi Baskılar
İran ile yaşanan savaşın küresel piyasalardaki etkisi derin oldu. Geçici anlaşma haberlerinin ardından petrol fiyatlarında düşüş gözlemlenirken, piyasalar belirsizliğin azalmasıyla bir nebze nefes aldı.
ABD tarafında ise Başkan Trump, savaşın yarattığı ekonomik yük ve yaklaşan ara seçimler nedeniyle siyasi baskı altında. Kamuoyu anketleri, savaşla birlikte artan benzin fiyatlarının Amerikalı seçmeni hayal kırıklığına uğrattığını gösteriyor. Cumhuriyetçi kanat ise Trump'tan İran'ın nükleer programının tamamen kapatılmasını talep ediyor.
"Anlaşmaya Uyum Şart"
Trump, Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada, İran'ın nükleer programını denetimlere açmayı kabul etmesini "başarılı bir nihai anlaşma için çok iyi bir temel" olarak nitelendirdi. Gazetecilere konuşan Trump, "Eğer İran anlaşmaya uymazsa veya düzgün davranmazsa, yapmam gerekeni yapacağım," ifadelerini kullandı.
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ise sosyal medya üzerinden verdiği yanıtta, görüşmelerin başarısının tarafların taahhütlerine tam bağlılığına bağlı olduğunu vurgulayarak, "Anlaşma metninin dışında yapılan açıklamalar müzakerelere yardımcı olmuyor," dedi.
Dondurulmuş Fonlar Tartışması
Anlaşmanın bir parçası olarak dondurulmuş İran fonlarının serbest bırakılması konusu da gündemdeki yerini koruyor. ABD tarafı, bu fonların kontrolünün ABD ve Katar'da olacağını ve paranın yalnızca gıda gibi insani ihtiyaçlar için kullanılabileceğini belirtirken; İran Merkez Bankası Başkanı Abdolnaser Hemmati, bu tür bir zorunluluğun olmadığını ve fonların yaptırım uygulanmayan diğer malların alımında da kullanılabileceğini savundu.
Haber: Editör
#abd #iran #ortadoğu #trump
Yorumlar
0Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.