Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Donald Trump, NATO Liderler Zirvesi kapsamında Ankara’da bir araya geldi. İki lider, kameraların karşısına geçti; gazetecilerin sorularını yanıtladı. İki liderin açıklamalarına savunma sanayii, F-35 programı, KAAN savaş uçağı motorları, İran, Gazze, Suriye, Rusya-Ukrayna savaşı ve CAATSA yaptırımları damga vurdu. Zirvenin en dikkat çeken mesajı ise ABD Başkanı Trump’tan geldi. Türkiye’ye yönelik CAATSA yaptırımlarına ilişkin konuşan Trump, “Yaptırımları kaldıracağız. Artık vakti geldi. Arkadaşlarımıza yaptırım uygulamak istemiyoruz” dedi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Trump’ı Ankara’da ağırlamaktan duyduğu memnuniyeti dile getirerek, NATO Liderler Zirvesi’nin Türkiye’de yapılmasının önemine dikkat çekti. Erdoğan, “Dostumla Ankara’da bir arada olmak bizlere ayrı bir güç katmıştır. Kendilerine hoş geldiniz diyorum” ifadelerini kullandı. Trump ise Erdoğan’la ilişkisine özel vurgu yaptı. Cumhurbaşkanı Erdoğan’a büyük saygı duyduğunu söyleyen Trump, iki lider arasında ilk günden itibaren güçlü bir uyum olduğunu belirtti. Türkiye’nin Erdoğan liderliğinde askeri bakımdan çok güçlü bir ülkeye dönüştüğünü ifade eden Trump, “Türkiye çok güçlü bir ülke oldu. Harika askerlere sahip. Cumhurbaşkanı Erdoğan tüm dünyada çok saygı gören bir lider” dedi. İki liderin gündeminde askeri işbirliği, ticaret ve İran dosyası da vardı. Trump, Türkiye ile ticaret hacmini artırmak istediklerini belirterek, savunma sanayii alanında da önemli başlıkların ele alınacağını söyledi.
‘F-35 konusunu değerlendiriyoruz’
F-35 konusuna ilişkin soruya yanıt veren Trump, Türkiye ile ilişkilerin çok iyi olduğunu belirterek, F-35 satışının değerlendirileceğini söyledi. Trump, “Türkiye ile çok iyi bir ilişkiye sahibiz. Bu kesinlikle değerlendireceğimiz bir şey. F-35 iyi bir uçak, şimdiye kadarki en iyi jet” dedi. Cumhurbaşkanı Erdoğan da F-35 konusunun Türkiye açısından yeni bir başlık olmadığını hatırlattı. Erdoğan, ABD’den daha önce alınan sözlere işaret ederek, “Sayın Trump’ın bu konuda bize ayrıca sözü var. Bu liderler zirvesinde yapacağımız görüşmelerde F-35 ile ilgili daha önce aldığımız sözün geleceğe yönelik olumlu şekilde neticeleneceğine inanıyorum. Sayın Trump her zaman sözünün arkasındadır” ifadelerini kullandı. 
KAAN savaş uçağının motorlarına ilişkin de konuşan Erdoğan, uçağın motorları konusunu Trump ile yeniden ele alacaklarını belirtti. Erdoğan, “Bununla ilgili bize verdiği müjdeyi burada da tekrar edecektir” dedi. Trump ise Türkiye’nin ABD’den aldığı savunma ürünlerine ilişkin bakım ve teknik destek verilmesinin bir yükümlülük olduğunu söyledi. “Türkiye uçaklar satın aldı. Amerika’dan uçak satın aldığınızda motorlara ilişkin teknik işlemler var. Bence bunu yapma yükümlülüğümüz var” diyen Trump, Türkiye’nin ABD için önemli bir müttefik olduğunu vurguladı.
Trump’tan net CAATSA yanıtı!
CAATSA yaptırımlarına ilişkin soruya ise Trump net yanıt verdi. Türkiye’ye yaptırımların kaldırılacağını açıklayan Trump, “Yaptırımları kaldıracağız. Artık vakti geldi. Dostlarımıza yaptırım uygulamak istemiyoruz. Birçok kişiye yaptırım uygulayabiliriz ama arkadaşlarımıza yaptırım uygulamak istemiyoruz” dedi.
‘Barışı önemsiyoruz’
Gazze de görüşmenin önemli başlıkları arasında yer aldı. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Gazze’deki insani dramın sona ermesi, ateşkes ihlallerinin önlenmesi, insani yardımların ulaştırılması ve bölgenin yeniden inşası konusunda Trump ile görüşeceklerini belirtti. Erdoğan, “Gazze konusunda değerli dostumla bunları konuşarak bölgedeki barışı sağlama açısından bu liderler zirvesini çok önemsiyoruz. Zirveden bu yönde bir karar çıkmasını hayra yoruyoruz” dedi. İran-ABD ilişkilerine ilişkin de değerlendirme yapan Erdoğan, Türkiye’nin diplomasiye katkı sunmayı sürdüreceğini söyledi. Erdoğan, “İran-Amerika ilişkilerini nasıl bir düzleme kavuştururuz, onun gayreti içerisindeyiz. Elimizden geleni yapmak suretiyle dünya barışına bir adım atalım diye çalışıyoruz, çalışacağız” ifadelerini kullandı. Trump da İran konusunda Türkiye’nin rolüne dikkat çekti. İran’ın nükleer silaha sahip olmaması gerektiğini belirten Trump, Türkiye’nin bölgeyi iyi tanıdığını ve ABD’ye birçok konuda yardımcı olduğunu söyledi.
‘Suriye Lideri’yle iyi ilişkimiz var’
Suriye başlığı da açıklamalarda yer aldı. Trump, Cumhurbaşkanı Erdoğan sayesinde Suriye’nin yeni yönetimiyle iyi ilişkiler kurduklarını belirterek, “Cumhurbaşkanı sayesinde yeni Suriye lideriyle de iyi bir ilişkimiz var. Cumhurbaşkanı’yla beraber onayladık, ikimiz de istedik ve o da harika bir iş çıkardı” dedi. Rusya-Ukrayna savaşına ilişkin soruya da yanıt veren Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye’nin arabuluculuk çabalarını sürdüreceğini söyledi. Antalya Diplomasi Forumu ve İstanbul’daki müzakere sürecini hatırlatan Erdoğan, “Rusya-Ukrayna arasındaki gelişmeleri değerli dostumla burada paylaşacağız, görüşeceğiz ve ona göre adımlarımızı atacağız” dedi. Trump ise hem Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin hem de Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ile görüştüğünü belirterek, savaşın sona erdirilmesi konusunda umutlu olduğunu söyledi. “Bence ikisi de artık bir anlaşma yapmak istiyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan da bize yardımcı oluyor” diyen Trump, savaşın büyük can kayıplarına yol açtığını belirtti. Savaşın her ay on binlerce insanın hayatına mal olduğunu belirten Trump, “Bu çılgınlık sona ermeli” ifadelerini kullandı. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın yürüttüğü diplomatik girişimlerin önemine dikkat çeken Trump, Türkiye’nin barış sürecine katkı sunduğunu ve Erdoğan’ın bu süreçte önemli rol üstlendiğini vurguladı.
Trump’tan NATO’ya eleştiri
Trump, NATO’ya yönelik eleştirilerini de Ankara’da yineledi. Erdoğan’a duyduğu saygı nedeniyle zirveye katıldığını söyleyen Trump, “NATO Zirvesi Türkiye’de olmasaydı muhtemelen katılmazdım” dedi. Avrupa ülkelerinin ABD’ye yeterince destek vermediğini söyleyen Trump, NATO’da yük paylaşımı konusunda rahatsızlığını dile getirdi. Cumhurbaşkanı Erdoğan ise NATO’nun iki önemli askeri gücü olarak Türkiye ve ABD’nin dayanışma içinde güçlü bir çıkış sağlayacağını belirtti. Erdoğan, “NATO’da iki önemli ülke olarak gerek Amerika gerekse Türkiye, bu liderler zirvesinden dayanışma içerisinde güçlü bir çıkışı sağlayacaktır. Bunu başaracağımıza inanıyoruz” dedi. İran’a yönelik operasyonlar sırasında bazı NATO müttefiklerinden beklediği desteği göremediğini de söyleyen Trump, Avrupa ülkelerinin ABD’nin güvenlik yükünü yeterince paylaşmadığını söyledi. ABD’nin yıllardır NATO’ya trilyonlarca dolarlık katkı sağladığını ifade eden Trump, buna rağmen müttefiklerin aynı dayanışmayı göstermediğini öne sürdü. Trump, özellikle Almanya, Fransa, İtalya ve Birleşik Krallık’ın kriz dönemlerinde beklenen desteği vermediğini belirterek, “Biz her zaman onları destekledik. Onlar neden bizi desteklemiyor?” sözleriyle eleştirilerini dile getirdi.
‘Sorumluluk üstlensinler’
Avrupa’nın savunma ve güvenlik politikalarında daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğini de belirten Trump, NATO’nun yük paylaşımı konusunda yeni bir anlayışa ihtiyaç duyduğunu ifade etti.
Meloni’ye Hürmüz eleştirisi
Trump, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ile son dönemde yaşanan görüş ayrılığına da değindi. İran krizi sırasında Hürmüz Boğazı konusunda İtalya’nın ABD’ye destek vermediğini belirten Trump, bu durumun ikili ilişkilere olumsuz yansıdığını söyledi. Meloni’yi sevdiğini ve iyi bir lider olduğunu ifade eden Trump, buna rağmen İran konusunda yanlış bir değerlendirme yaptığını düşündüğünü dile getirdi.
Grönland çıkışı
Basın toplantısında Grönland konusuna ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Trump, bölgenin ABD’nin ulusal güvenliği açısından stratejik önem taşıdığını söyledi. Grönland çevresinde Rusya ve Çin’in artan askeri faaliyetlerine dikkat çeken Trump, ABD’nin bölgedeki çıkarlarını korumaya devam edeceğini belirtti.
Foto: AA
#NATO #ankara #Trump #Erdoğan #CAATSA
Yorumlar
0Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.